Bączek chanukowy „drejdel”

Bączek ma formę niskiego sześcianu z trzpieniem do nakręcenia. Na czterech prostokątnych ściankach obwodu zakomponowane są w wypukłym reliefie pojedyncze hebrajskie litery. Są to kolejno: nun, gimel, hej i szin. Ze środka górnej, zbliżonej do kwadratu ścianki, z zaznaczonymi przekątnymi, wystaje trzpień. Ścianka dolna z podkreślonymi przekątnymi posiada ślad po nóżce, na której bąk wirował.

Drejdel (jid. drejdl, hebr. sewiwon) to czteroboczny bączek, który służy do uprawiania tradycyjnej żydowskiej gry hazardowej podczas święta Chanuki.

Na każdej z czterech ścianek bączka znajduje się jedna hebrajska litera: n (nun), g (gimel), h (hej), sz (szin). Razem tworzą one akrostych, który jest skrótem hebrajskiego zdania: Nes gadol haja szam (wielki cud zdarzył się tam).

Zasady gry: grają cztery osoby, umieściwszy pośrodku siebie bączek. Każdy z graczy otrzymuje określoną liczbę monet (można zamiast nich użyć różnego rodzaju słodyczy). Przed rozpoczęciem gry pierwszy z graczy ustala wysokość wejścia i oddaje do „banku” określoną liczbę monet lub cukierków. Następnie każdy po kolei kręci bączkiem i bierze z banku lub oddaje do niego swoje monety w zależności od tego, na którą stronę bączek upadnie.

– n (nun) – nic nie bierzesz, nic nie oddajesz;

– g (gimel) – bierzesz wszystko, co jest w banku;

– h (hej) – bierzesz połowę;

– sz (szin) – oddajesz do banku jedną monetę.

Bączek zakupiony do zbiorów Muzeum w 2012 r. od osoby prywatnej.

czytaj więcej
Informacje o obiekcie
Autorstwo
nieznane
Rodzaj obiektu
akcesorium do zabawy i sportu
Czas powstania/datowania
XIX w.
Miejsce powstania
Niemcy (Europa)
Technika
odlew
Materiał/tworzywo
ołów
Wymiary
wysokość: 1.4 cm, szerokość: 1.2 cm,
Słowa kluczowe
Prawa autorskie
obiekt nie jest objęty ochroną prawa autorskiego
Właściciel
Muzeum Narodowe Ziemi Przemyskiej
Numer identyfikacyjny
MPS-11910