Obiekty

Obraz olejny artysty pochodzenia żydowskiego Borisa Borvina Frenkela (1895–1984) przedstawia wnętrze synagogi z widokiem na szafę ołtarzową aron ha-kodesz i prawdopodobnie ilustruje obchody święta Simchat Tora (hebr. Radość Tory) – uroczystość kończącą roczny cykl jej czytania oraz otwierającą kolejny. U dołu obrazu znajdują się dwaj mówcy, z tałesami w granatowe pasy, pochyleni nad egzemplarzem Tory, który trzymają oburącz. Jeden z nich to oblubieniec Tory (chatan Tora), czytający ostatnie wersy Księgi Powtórzonego Prawa, drugi zaś to oblubieniec Księgi Rodzaju (chatan Be-reszit), odczytujący pierwsze wersy Pięcioksięgu. Obok nich stoją asystujący im chłopcy. W górnej części obrazu widoczna empora – babiniec, pod półkolistym sklepieniem wspartym na słupach. Na emporze stoją barwnie ubrane kobiety, z jasnymi chustami na głowach oraz księgami w dłoniach. Z prawej strony można zauważyć małą dziewczynkę opartą rękoma o balustradę. Cały babiniec oświetla umieszczone powyżej półkoliste okno. Ściany wnętrza, tworzące tło całości, są w kolorze szmaragdowej zieleni. W lewym dolnym narożniku została zamieszczona sygnatura autora „Borvine Frenkel”, zaś na rewersie pracy znajduje się wykonany suchym pędzlem napis: „332 A 20 P”.

Obraz został zakupiony w jednej z warszawskich Des w 2023 roku. Eksponat posiada minimalne, punktowe przetarcia warstwy malarskiej oraz równomierne zabrudzenie powierzchni.

Autor obrazu (wł. Borys Frenkel) mimo polskiego pochodzenia osiadł na stałe we Francji. Pierwsze kroki w świecie sztuki stawiał pod okiem rytownika. Po 1919 r. wyjechał do Lwowa, potem mieszkał m.in. w Berlinie, Brukseli i Paryżu. Na okres brukselski datuje się jego największa aktywność twórcza. Interesował się także teatrem – w Berlinie pracował jako scenograf, a w późniejszym okresie prowadził warsztaty sztuki dramatycznej. Jego najwcześniejsze znane prace pochodzą z lat 20. XX w., zaś pierwsza wystawa odbyła się w Brukseli w 1930 roku. W 1960 r. założył stowarzyszenie i czasopismo „Nos Artistes”, poświęcone pamięci ofiar Zagłady. Dodatkowo zajmował się krytyką artystyczną i literacką w żydowskim czasopiśmie „Unzer Stimme”.