Dwie więźniarki

Simon-Pietkiewicz, Jadwiga (1906-1955)

18 sierpnia 1944 r. Jadwiga Simon-Pietkiewiczowa naszkicowała ołówkiem siedzące przed obozowym blokiem więźniarki, koleżanki dzielące z nią niewolę w obozie koncentracyjnym dla kobiet w Ravensbrück. Simon Pietkiewicz była malarką, absolwentką warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych. Po wybuchu II wojny światowej została w stolicy, działała w konspiracji. 15 lutego 1941 r. została aresztowana i przewieziona na Pawiak. W więzieniu rysowała kredkami na papierze pakowym portrety współwięźniarek, sceny z życia celi. Do obozu koncentracyjnego dla kobiet (działającego od roku 1938) w Ravensbrück trafiła 23 września 1941 r. (nr obozowy 7608). W obozie pracowała w warsztacie artystycznym (Kunstgewerbe), następnie „przy piasku”. Rok 1942 to nocna praca w futrzarni, która mimo dramatycznych warunków umożliwiała rysowanie. Wówczas już artystka ciężko chorowała (zapalenie rdzenia kręgowego i czasowy paraliż). Chorobę pogłębiła dwukrotnie nałożona na malarkę kara bunkra za rysowanie w czasie pracy oraz za noszenie niedozwolonej kamizelki, którą uszyła ze skrawków futer. Od listopada 1942 do lutego 1944 r. pracowała w kilku komandach: leśnym, tragarek kamieni, oczyszczania latryn, magazynowym, sztrykerynek (pończoszarek). Rok 1944 był czasem narastającej choroby, do tego w sierpniu tego roku złamała nogę. Dzięki Wandzie Madlerowej otrzymała fikcyjny Innendienst i dzięki temu uniknęła selekcji. 26 kwietnia 1945 r. opuściła obóz w ramach akcji tzw. „białych autobusów” zorganizowanej przez szwedzki Czerwony Krzyż i hrabiego Folkego Bernadotte`a. Znalazła się Szwecji (w tym samym transporcie była też Maja Berezowska). W 1946 r., razem z Berezowską, zorganizowały wystawę rysunków z Ravensbrück w Kopenhadze i Malmo.

Latem 1946 r. malarka wróciła do Polski. W roku 1954 Związek Polskich Artystów Plastyków zorganizował jej wystawę z okazji dwudziestolecia twórczości.

Prace Simon-Pietkiewicz z Ravensbrück znajdują się m.in. w: Malmö Konstmuseum; Moderna Museet w Sztokholmie; Bibliotece Uniwersyteckiej w Lundzie (z kolekcji Polskiego Instytutu Badawczego w Lund); Bibliotece Narodowej w Warszawie.

Barbara Czarnecka, Twórczość plastyczna Jadwigi Simon-Pietkiewicz w obozie koncentracyjnym w Ravensbrück: personalizm somatyczny | Jadwiga Simon-Pietkiewicz's artwork at the concentration camp in Ravensbrück : somatic personalism, „Bibliotekarz Podlaski” Białystok, Łomża, Suwałki. R. 21, nr 3 (2020), s. 69–91. | RP

; 18 sierpnia 1944 r. Jadwiga Simon-Pietkiewiczowa naszkicowała ołówkiem siedzące przed obozowym blokiem więźniarki, koleżanki dzielące z nią niewolę w obozie koncentracyjnym dla kobiet w Ravensbrück. Simon Pietkiewicz była malarką, absolwentką warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych. Po wybuchu II wojny światowej została w stolicy, działała w konspiracji. 15 lutego 1941 r. została aresztowana i przewieziona na Pawiak. W więzieniu rysowała kredkami na papierze pakowym portrety współwięźniarek, sceny z życia celi. Do obozu koncentracyjnego dla kobiet (działającego od roku 1938) w Ravensbrück trafiła 23 września 1941 r. (nr obozowy 7608). W obozie pracowała w warsztacie artystycznym (Kunstgewerbe), następnie „przy piasku”. Rok 1942 to nocna praca w futrzarni, która mimo dramatycznych warunków umożliwiała rysowanie. Wówczas już artystka ciężko chorowała (zapalenie rdzenia kręgowego i czasowy paraliż). Chorobę pogłębiła dwukrotnie nałożona na malarkę kara bunkra za rysowanie w czasie pracy oraz za noszenie niedozwolonej kamizelki, którą uszyła ze skrawków futer. Od listopada 1942 do lutego 1944 r. pracowała w kilku komandach: leśnym, tragarek kamieni, oczyszczania latryn, magazynowym, sztrykerynek (pończoszarek). Rok 1944 był czasem narastającej choroby, do tego w sierpniu tego roku złamała nogę. Dzięki Wandzie Madlerowej otrzymała fikcyjny Innendienst i dzięki temu uniknęła selekcji. 26 kwietnia 1945 r. opuściła obóz w ramach akcji tzw. „białych autobusów” zorganizowanej przez szwedzki Czerwony Krzyż i hrabiego Folkego Bernadotte`a. Znalazła się Szwecji (w tym samym transporcie była też Maja Berezowska). W 1946 r., razem z Berezowską, zorganizowały wystawę rysunków z Ravensbrück w Kopenhadze i Malmo.

Latem 1946 r. malarka wróciła do Polski. W roku 1954 Związek Polskich Artystów Plastyków zorganizował jej wystawę z okazji dwudziestolecia twórczości.

Prace Simon-Pietkiewicz z Ravensbrück znajdują się m.in. w: Malmö Konstmuseum; Moderna Museet w Sztokholmie; Bibliotece Uniwersyteckiej w Lundzie (z kolekcji Polskiego Instytutu Badawczego w Lund); Bibliotece Narodowej w Warszawie.

Barbara Czarnecka, Twórczość plastyczna Jadwigi Simon-Pietkiewicz w obozie koncentracyjnym w Ravensbrück: personalizm somatyczny | Jadwiga Simon-Pietkiewicz's artwork at the concentration camp in Ravensbrück : somatic personalism, „Bibliotekarz Podlaski” Białystok, Łomża, Suwałki. R. 21, nr 3 (2020), s. 69–91. | RP

czytaj więcej
Informacje o obiekcie
Autorstwo
Simon-Pietkiewicz, Jadwiga (1906-1955)
Rodzaj obiektu
rysunek
Czas powstania/datowania
1944-08-18
Miejsce powstania
Ravensbrück (Niemcy)
Technika
rysunkowe
Materiał/tworzywo
papier
Wymiary
wysokość: 21 cm, szerokość: 14.4 cm,
Sygnatury/napisy
napis
z lewej strony, u dołu, na tekturze, na którą naklejony jest rysunek

odręczny, piórem, niebieskim atramentem

Treść

IX. Ravensbrück | Jadwiga Simon Pietkiewicz

napis
w lewym dolnym rogu na tekturze, na którą naklejony jest rysunek

odręczny, ołówkiem

Treść

57

napis
pośrodku, przy dolnej krawędzi tektury, na którą naklejony jest rysunek

odręczny, ołówkiem, liczba 24 w kółku

Treść

2 Getangene (Siddende Kvinders ?) | 24

Słowa kluczowe
Prawa autorskie
skontaktuj się z Muzeum
Właściciel
Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN
Numer identyfikacyjny
MPOLIN-M1449
Lokalizacja
obiekt nie znajduje się na ekspozycji w muzeum