Obiekty

Fotografia przedstawia renesansowe kamienne nagrobki między wśród drzew – macewy w starej części cmentarza żydowskiego przy ul. Słowackiego w Przemyślu.

Gmina żydowska w Przemyślu posiadała dwa cmentarze. Pierwszy powstał w połowie XVI wieku. Znajdował się za murem miejskim na przedmieściu Podgórze (dziś ulica Rakoczego). Kres jego istnienia nastąpił w okresie okupacji hitlerowskiej Przemyśla. Niemcy zdewastowali i zrujnowali stary kirkut, a macewy wykorzystali do naprawy dróg i mostów. Można je dziś obejrzeć jedynie na archiwalnych fotografiach znajdujących się w zbiorach Muzeum Narodowego Ziemi Przemyskiej. Po wojnie na części dawnego cmentarza wzniesiono budynki mieszkalne, pozostałą cześć wykorzystano jako teren pod ogródki działkowe. Dziś jedynym śladem po cmentarzu jest brama.

Ze względu na całkowite wykorzystanie miejsca na starym kirkucie gmina żydowska była zmuszona do założenia nowej nekropoli. Nowy cmentarz ulokowano poza miastem, na stoku wzgórza wzdłuż ulicy Słowackiego. Był on własnością Izraelickiej Gminy Wyznaniowej, która przeznaczała środki na jego utrzymanie i poszerzenia. Kirkut od strony ulicy Słowackiego otoczony był murem, w 1913 r. wzniesiono okazałą bramę. Do dziś zachowało się około trzystu macew z XIX i początku XX wieku. W czasie II wojny światowej i po jej zakończeniu na cmentarzu pojawiły się masowe groby ofiar zbrodni hitlerowskich. O tragicznych losach ludności żydowskiej przypominają liczne pomniki i nagrobki ofiar Zagłady.