Obiekty

Fotografia została wykonana w Działoszycach w pow. pińczowskim w 1902 r. przez Władysława Postawkę (1883–1932), właściciela dóbr Chruszczyna Mała, niedaleko Kazimierzy Wielkiej. Postawka był fotografem amatorem, uwieczniał życie własnej rodziny, dwory i majątki w Świętokrzyskiem, okoliczne krajobrazy i architekturę, ale przede wszystkim mieszkańców należących do rodziny wsi oraz pobliskich miasteczek.

Przedstawieni na fotografii mężczyźni, handlarze zbożem, to mieszkańcy Działoszyc miasteczka, które w tamtym czasie było typowy sztetlem. Spośród wszystkich miejscowości Królestwa Polskiego miało ono najwyższy, obok Chmielnika czy Kałuszyna, odsetek Żydów, którzy na przełomie XIX i XX w. stanowili ok. 80% ludności (w 1897 r. – 76,6%, w 1921 r. – 83,6%). W połowie XIX w. wzniesiona została murowana synagoga, w jej dobudówce umieszczono cheder, bibliotekę, mykwę i mieszkanie rabina. Działoszyce miały także dość typowy profil gospodarczy: większość działoszyczan zajmowała się rzemiosłem i handlem. Wiadomo, że pod koniec lat 80. XIX w. było tam 38 handlarzy zbożem, a wszystkie gałęzie handlu i przemysłu należały do Żydów.

Zdjęcie stanowi portret konny dwóch Żydów, handlarzy zbożem. Obydwaj w średnim wieku, zwróceni są do obiektywu prawą stroną. Mężczyzna na pierwszym planie ma na sobie ciemny (czarny?), gruby dwurzędowy płaszcz w typie bekieszy z kieszeniami, czarną futrzaną czapkę i wysokie buty z cholewami. Nosi długą brodę, a przez prawe ramię ma przewieszony karabin. Siedzi na koniku polskim lub huculskim. Z tyłu za nim, cofnięty nieco w lewą stronę, wyższy mężczyzna siedzi na koniu skarogniadym. On również ubrany jest w ciemną dwurzędową bekieszę, futrzaną czapkę i wysokie buty, ma długą brodę, a przez lewe ramię przewieszony karabin. Obecność broni palnej świadczy o obracaniu znacznymi kwotami pieniędzy i miała na celu ochronę przed napaścią i rabunkiem. Okrycia wierzchnie obydwu Żydów zapinane są na lewą stronę. Konie stoją przed drewnianymi jednoskrzydłowymi drzwiami wejściowymi (z trzyszybkowym nadświetlem) do budynku mieszkalnego. Przed drzwiami, na brukowanym przydomowym chodniku, leży okrągła słomiana wycieraczka. Z lewej strony kadru widoczne jest sześcioszybkowe okno z kwiatami w jasnych doniczkach ustawionymi na wewnętrznym parapecie, z prawej – fragment drugiego okna.