Obiekty

Chanuka, ośmiodniowe Święto Świateł, upamiętnia zwycięstwo powstańców Judy Machabeusza nad wojskami syryjskimi w 165 r. p.n.e. Po oczyszczeniu Świątyni Jerozolimskiej z pogańskiego kultu i ponownym wyświęceniu ołtarza odnaleziono tylko jedno naczynie z rytualną oliwą służącą do oświetlenia przybytku. Za sprawą cudu oliwy tej wystarczyło, jak głosi tradycja, na osiem dni, czyli do czasu wyprodukowania nowej partii. Podczas Chanuki codziennie zapala się o jedną świecę więcej w ośmioramiennym świeczniku zwanym chanukiją, który umieszcza się w oknach lub przed drzwiami żydowskich domów. Świece zapala najstarszy mężczyzna w rodzinie. W czasie trwania święta nie powinno się pracować ani nawet studiować Tory. Zakazany jest również post (A. Unterman, Żydzi. Wiara i życie, Łódź 1989, s. 223–225).

Lampka chanukowa z kolekcji Muzeum im. Przypkowskich w Jędrzejowie wsparta

jest na czterech akantowych nóżkach. Ma podstawę podłużną, o brzegach falistych, z zaokrąglonymi narożami, profilowaną, na niej znajduje się siedem palniczków wazonowych (jednego brakuje). Zaplecek ozdobiony jest nakładanymi plakietkami – pośrodku znajduje się menora, po bokach palmy podtrzymywane przez lwy. Zaplecek jest zakończony trójłukiem. Brakuje dodatkowego palnika, zwanego szamesem.

Przedmiot jest sygnowany: „LURIA I KRONGOLD W WARSZAWIE”.

Chanukiję zakupiono do zbiorów jędrzejowskiego muzeum od Piotra Macieja Przypkowskiego.