Fotografia pogrzebu w getcie warszawskim (IV)

Fotografia z grupy zdjęć cmentarnych zachowanych w zbiorach Helmy Spethmann, wykonanych najpewniej przez Franza Mawicka na początku 1942 i częściowo opublikowanych w jego książce ,,Warschau 1942" (ze względów etycznych upowszechniamy tylko niektóre awersy zdjęć, nie publikujemy zwłaszcza zdjęć ze zmarłymi).

Odbitka o krawędziach ząbkowanych, na papierze Agfa-Lupex. Prawy górny róg odbitki ze śladem po zagięciu.

Opis:

Pięciu mężczyzn przy dwukołowym wozie-noszach z ciałem, przykrytym ciemną tkaniną, jeden z mężczyzn, na pierwszym planie, trzyma za uchwyty. Ujęci z ukosa. Wszyscy gładko ogoleni, w czapkach: kaszkietach i beretach, mają na prawych przedramionach jasne opaski z bardzo wyraźnymi gwiazdami Dawida, czterej z tyłu mają zapięte płaszcze, mężczyzna z przodu ma płaszcz nieco jaśniejszy (być może rozświetlony przez słońce), spod niego widoczna kamizelka (?) karawaniarza, mężczyzna te patrzy w obiektyw. Na konstrukcji wozu, z boku, na części z dodatkową nogą przy uchwycie - jasny mały kwadrat z niewidocznym znakiem, być może gwiazdą Dawida.

Spod ciemnej tkaniny wystaje, jak się wydaje, tałes, widoczne są charakterystyczne paski na jasnej tkaninie, a także cicijot (frędzle). Na ciemnej tkaninie położona jest tabliczka z napisem, nieczytelnym, ale widoczne litery są hebrajskie. Spod tkaniny, przy mężczyźnie z przodu, wystają nogi zmarłej osoby, owinięte w białą tkaninę; jedna stopa odwinęła się, widoczne są również palce prawej stopy zmarłej osoby.

Za mężczyznami dość wysokie hałdy piachu. Na dalszym planie po zabudowania ulicy Okopowej: po lewej komin, przy nim po prawej niskie zabudowania, dalej szeroka nieotynkowana ściana boczna budynku mieszkalnego, widoczna pod skosem również fasada, dalej po prawej wielokondygnacyjny budynek, stojący w ciągu również drugi, dalej na prawo wnęka, w niej w oddali widoczne komin i ściany oficyn, po prawej kolejny wielokondygnacyjny budynek. Pośrodku kadru dwa budynki: jeden parterowy i jeden dwukondygnacyjny. Plan ten jest nieostry, ale wydaje się, że widoczny jest mur pomiędzy hałdami piachu - za prawym ramieniem mężczyzny na pierwszym planie. Na ziemi przy mężczyznach i wozie widoczna cienka warstwa lodu lub śniegu, nieprzykrywająca w całości ziemi. Zdjęcie wykonane zostało w tej samej przestrzeni stadionu Skry, funkcjonującego w tym okresie jako cmentarz, co dwa inne z tej serii: MPOLIN-A139.1.19 i MPOLIN-A139.1.21. 


Przemysław Kaniecki

czytaj więcej
Informacje o obiekcie
Autorstwo
Mawick, Franz (1916-1966)
Rodzaj obiektu
fotografia
Czas powstania/datowania
1942
Miejsce powstania
Warszawa (województwo mazowieckie)
Technika
fotografia czarno-biała
Materiał/tworzywo
papier fotograficzny
Wymiary
wysokość: 6.2 cm, szerokość: 9.1 cm,
Języki
niemiecki
hebrajski
Sygnatury/napisy
napis
na rewersie, wzdłuż długiej krawędzi, układ poziomy

niebieskim piórem, litery nieznacznie pochylone, kształtne, pismem Sütterlina

Treść

„Bessere“ Bestattung | auf dem Judenfriedhof in | Warschau 1942

Słowa kluczowe
Prawa autorskie
obiekt nie jest objęty ochroną prawa autorskiego
Właściciel
Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN
Numer identyfikacyjny
MPOLIN-A139.1.22