List pochwalny dla Róży Rozmaryn

List pochwalny dla uczennicy, wypisany pismem pochylonym, kaligraficznym, na grubej karcie papieru. Z narysowanym godłem Polski (bez korony). Nagroda dla uczennicy klasy 1 b w roku szkolnym 1944/45 Rozy Rozmarin; z uzasadnieniem: „za wzorowe zachowanie i celujące postępy w nauce”. Poniżej okrągła rosyjska pieczątka oraz trzy podpisy: dyrektorki, podpis trudno czytelny: M.[N.] Fajng[old], kierownika pedag[ogicznego?], podpis trudno czytelny, i wychowawcy: R. Żendel (?). Z archiwalnych dokumentach dotyczących szkolnictwa i domów dziecka w ZSRR znamy ww. nazwisko i inicjały imion dyrektorki szkoły, mamy więc pewność, że była to Miriam Fajngold, przed wojną współpracująca z Januszem Korczakiem i Stefanią Wilczyńską, tuż po wojnie kierowniczka Domu Dziecka w Helenówku; wiemy też, że kierownikiem samarkandzkiej szkoły w 1944 był S. Gliksman, wydaje się jednak, że to nie jego podpis widnieje na dokumencie. Szkoła miała numer 2 (który nie pada na tym dokumencie), Fajngold była również dyrektorką Domu Dziecka nr 30 w Samarkandzie. Rozmaryn przebywała w Samarkandzie w domu dziecka, wspomina o tym w swoich życiorysach (w zespole w kolekcji Muzeum POLIN), niewykluczone, że była to placówka z numerem 30. Zob. Lilianna Ladorucka, „Uwagi o domach dziecka dla dzieci polskich w Uzbekistanie w latach 1943-1946”, [w:] „Wokół spraw trudnych, bolesnych i zapomnianych. Studia i szkice'', red. E. Kowalczyk, L. Ladorucka, W. Marciniak, B. Szubtarska i J. Żelazko, Łódź, 2014, s. 559.

Możemy przypuszczać, że pochwała wypisana została przez wychowawcę (wychowawczynię?), mimo że podpis złożony został innym przyborem niż tekst. Znajdujące się w zespole archiwalnym świadectwo uczennicy zostało wypisane tym samym charakterem pisma co ten list pochwalny i podpisane przez wychowawcę (wychowawczynię?) już pismem takim samym jak reszta dokumentu.

Przy prawej i lewej krawędzi innym charakterem pisma (Róży Rozmaryn?), ołówkiem: „Uzbekist[...] || Samarkanda”.

Na stronie verso, pierwotnie pustej, niewprawny konturowy szkic ołówkiem (zarys krasnala?).

oprac. Przemysław Kaniecki


czytaj więcej
Informacje o obiekcie
Autorstwo
Polska Szkoła Średnia nr 2 w Samarkandzie (Samarkanda; act. 1943-1946)
Rodzaj obiektu
dokumentacja edukacyjno-naukowa
Czas powstania/datowania
1945-05-20
Miejsce powstania
Samarkanda (Uzbekistan)
Technika
pismo odręczne
stemplowanie
rysowanie
Materiał/tworzywo
papier
Języki
polski
Prawa autorskie
obiekt nie jest objęty ochroną prawa autorskiego
Właściciel
Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN
Numer identyfikacyjny
MPOLIN-A111.1.1