Obiekty

Szczątkowe getto w Lublinie na Majdanie Tatarskim powstało w drugiej połowie kwietnia 1942 r. w robotniczej dzielnicy Majdan Tatarski, położonej na peryferiach miasta od strony południowo-wschodniej. Na stosunkowo niewielkim obszarze umieszczono wówczas kilka tysięcy Żydów, którzy ze względu na swoją „uprzywilejowaną” pozycję przetrwali likwidację getta na Podzamczu. Hitlerowcy nazywali nowy żydowski rejon zamieszkania Musterghetto (niem., „getto wzorcowe”), w rzeczywistości jednak było ono przeludnione i panowały w nim straszne warunki.

Zagłada dzielnicy żydowskiej następowała etapami, które wyznaczały kolejne selekcje. Ostateczną likwidację getta niemieckie władze okupacyjne przeprowadziły na początku listopada 1942 r., mordując na jego terenie około 200 osób. Pozostałych przy życiu skierowano do KL Lublin (obozu koncentracyjnego na Majdanku).

Judenrat (niem., Rada Żydowska), zwana też Radą Starszych – organ powoływany w czasie II wojny światowej przez okupacyjne władze niemieckie. Judenraty miały za zadanie administrować żydowskimi społecznościami: były odpowiedzialne za wszystkie sprawy finansowe i gospodarcze danej społeczności żydowskiej, zajmowały się m.in. dystrybucją żywności, zapewnianiem podstawowej opieki zdrowotnej i socjalnej, niesieniem pomocy bezdomnym, uchodźcom i przesiedleńcom, zapobieganiem epidemiom chorób zakaźnych itd. Z drugiej zaś miały obowiązek wdrażać wydawane względem nich niemieckie rozporządzenia i rozkazy. Po rozpoczęciu „ostatecznego rozwiązania” Judenraty stały się jednym z elementów mechanizmu deportacji i eksterminacji Żydów (więcej informacji zob. Paweł Szapiro, Judenrat, w: Polski Słownik Judaistyczny, Warszawa 2003, t. 1, s. 718–720).