Obiekty

Zachowana część zwoju Tory rozpoczyna się od połowy wersetu 1,4 Księgi Kapłańskiej. Nawinięta jest na jeden drewniany wałek z toczonym tralkowym uchwytem u dołu. Górne zakończenie wałka zostało ułamane. Brakuje prawego wałka z pozostałą, początkową częścią pergaminowego zwoju – jest on z jednej strony głęboko wypalony, prawie na całej długości. Na pergaminie widoczne są również ślady cięcia ostrym narzędziem.

Przedmiot ten został zakupiony do zbiorów Muzeum Wsi Lubelskiej w 1976 r. od mieszkanki miejscowości Żółkiewka (powiat krasnostawski, województwo lubelskie).

Tora (z hebr. „pouczenie”, „wskazówka”, „prawo”) to podstawowa księga judaizmu napisana w języku hebrajskim. Składa się z pięciu ksiąg (w tradycji chrześcijańskiej są to pierwsze księgi Starego Testamentu: Księga Rodzaju, Wyjścia, Kapłańska, Liczb i Powtórzonego Prawa) i bywa nazywana Pięcioksięgiem Mojżesza. Zwój Tory przeznaczony do użytku synagogalnego jest spisywany ręcznie na zszywanych arkuszach pergaminu zrobionego ze skóry koszernego zwierzęcia. Ma formę zwoju (rodału) zwiniętego na dwóch drążkach i jest przechowywany w aron ha-kodesz, czyli świętej skrzyni. Tora stanowi podstawę judaizmu – zarówno w wymiarze treści, z której wprost wynika prawo religijne, jak i w wymiarze fizycznym. Dlatego zwoje Tory traktowane są z wielką czcią i towarzyszy im specjalna obrzędowość. Jeśli ich stan nie pozwala już na użytkowanie (np. z uwagi na uszkodzenia), to nie są niszczone, lecz uroczyście chowane w ziemi.